ChatGPT Firmamı Neden Önermiyor?
Sebep genellikle tek değil. ChatGPT işletmenizi tanımıyor olabilir, tanısa bile ürün ya da hizmetinizi müşterinin sorusuyla eşleştiremiyor olabilir. Ya da aynı soruya daha açık bilgi veren rakipleri öne çıkarıyordur.

ChatGPT Neye Dayanarak Öneriyor?
ChatGPT iki yerden beslenir. Birincisi eğitildiği büyük metin birikimi; model, bu metinlerde sık ve tutarlı biçimde geçen markaları tanır. İkincisi güncel aramalar. OpenAI, 2024’ün son çeyreğinde ChatGPT’ye web araması ekledi; arama devredeyken cevapta dayanılan sayfalar da küçük bağlantılarla gösteriliyor.
Bir markanın önerilmesi için hakkındaki bilginin bu iki kaynakta bulunması, kendi içinde tutarlı olması ve müşterinin sorusuna doğrudan karşılık gelmesi gerekir. Üçünden biri eksikse model başka bir markayı seçer, çünkü kendinden emin olduğu bir cevap vermeye çalışır.
Bir Yapay Zekâ Cevabı Kaynaklarını Nasıl Seçer
Sizi Tanımıyor Olabilir
Küçük ya da yeni bir işletmeden internette az söz ediliyorsa, eğitim verisinde de az yer tutar. Model sizi hiç duymamış gibi davranabilir. Bu durumda güncel arama tek şansınızdır; o da sitenize ve hakkınızda yazılan sayfalara ulaşabildiği ölçüde işe yarar.
Bazen model işletmeyi tanır ama yanlış tanır: eski bir adres, kapanmış bir ürün grubu ya da benzer adlı başka bir firma. Böyle karışıklıklar, cevapta adınızın hiç geçmemesine ya da yanlış bir cümleyle geçmesine yol açabilir.
Sorunun Karşılığı Sitenizde Yok
Müşteri “yurt dışına gönderim yapan saten nevresim markası” gibi ayrıntılı bir soru sorar. Model bu ayrıntılara açık cevap veren kaynakları arar. Sitenizde ürünler var ama gönderim bilgisi, kumaş özelliği ya da fiyat aralığı yoksa, o soruyla eşleşmezsiniz.
Bu, ürününüzün kötü olduğu anlamına gelmez. Bilginin bir insanın soracağı biçimde yazılmamış olduğu anlamına gelir. Bir satış görüşmesinde bu bilgiler sorulup öğrenilir; asistan ise bulduğuyla yetinir.
Siteye Ulaşılamıyor Olabilir
Güncel aramada ChatGPT sayfaları kendi tarayıcılarıyla okur. Siteniz bu tarayıcıları farkında olmadan dışarıda bırakıyorsa, güncel cevaplarda görünmezsiniz. Bazı altyapı ve güvenlik hizmetleri bu tarayıcıları varsayılan olarak engelleyebiliyor; site ziyaretçilere açık görünür ama asistanlar için kapalıdır.
Bunu anlamanın yolu tahmin değil, sunucu kayıtlarına bakmak. Kayıtlar hangi tarayıcının ne sıklıkla geldiğini ve hangi sayfaları okuduğunu gösterir.
Rakipler Daha Açık Konuşuyor Olabilir
Aynı soruya cevap verebilecek üç marka düşünün. Biri ürününü, ölçülerini, gönderim koşullarını ve müşteri yorumlarını açıkça yazmış; diğerleri yalnızca ürün adlarını listelemiş. Asistan doğal olarak ilkine yaslanır.
Bu, bir kalite yarışından çok bir anlaşılırlık yarışı. Cevapta adı geçen rakiplerin hangi kaynaklara dayanarak anıldığına bakmak, aradaki farkı çoğu zaman açıkça gösterir.
Cevabın İçinde Nasıl Anıldığınız
Adınızın geçmesi tek başına yetmeyebilir. Asistan sizi “daha pahalı bir seçenek” ya da “eski modelleriyle bilinen bir marka” diye anıyorsa, o cümle müşterinin kararını etkiler. Cevabın sizin hakkınızda ne söylediği, adınızın geçip geçmediği kadar önemli.
Bu yüzden ölçerken yalnızca var ya da yok diye bakmamak, cevaptaki cümleyi de kaydetmek gerekir. Aynı cümlenin aydan aya değişip değişmediği de başlı başına bir sinyal.
Model Güncellendiğinde Ne Olur?
Asistanların arkasındaki modeller zaman zaman yenileniyor. Yeni bir sürüm, farklı metinlerle eğitilmiş olabilir ve aynı soruya farklı markalarla cevap verebilir. Dün düzenli olarak anıldığınız bir soruda bugün geride kalmanız bu yüzden mümkün.
Bu değişimi önceden bilmek zor; ama düzenli ölçüm onu hemen gösterir. Bir sürüm değişikliğinin ardından hangi sorularda yer kaybettiğinizi görmek, nereye bakılacağını söyler.
Bir Soruda Var, Ötekinde Yok
Çoğu işletme bazı sorularda anılır, bazılarında anılmaz. Bu dağılım rastgele değil; genellikle hangi konuda açık bilgi verdiğinizi, hangisinde sessiz kaldığınızı yansıtır.
Soruları türlerine göre gruplayıp bakmak bu yüzden faydalı. Ürün sorularında görünür, karşılaştırma sorularında görünmez olabilirsiniz. Ya da bir yerle değil, bir ihtiyaçla sorulan sorularda kaybolabilirsiniz.
Nereden Başlamalı?
Önce ölçmek gerekir. Müşterilerinizin soracağı on kadar soruyu marka adı vermeden yazın, cevapları kaydedin ve bir ay sonra aynı soruları tekrarlayın.
Cevaplarda sizin yerinize kimlerin geçtiğini ve hangi kaynaklara dayanıldığını not edin. Bu liste, neden geride kaldığınızı tahmin etmekten çok daha fazlasını söyler.
ChatGPT’de Ve Diğerlerinde Nerede Duruyorsunuz?
Ön tarama, Google’ın yapay zekâsına birkaç müşteri sorusu sorar ve sonucu size gönderir.